"Napój miłosny" jest pierwszym dziełem Gaetano Donizettiego, które zdobyło europejską sławę. Opera L'elisir d'amore powstała w 1832 roku. Już w 1838 była wystawiana we Lwowie, a rok później w Warszawie. Utwór do dziś należy do najchętniej wystawianych oper stylu belcanto, dając możliwość umieszczania akcji w dowolnej epoce. Jest to skarbnica pięknych melodii i arii o tematyce miłosnej. A samo uczucie miłości jest tu potraktowane bez zbędnego patosu.

Punktem wyjścia jest historia Tristana i Izoldy oraz miłosnego eliksiru. Adina opowiada tę historię żniwiarzom. Nemorino, zakochany bez wzajemności w Adinie, krzysta z nadarzającej się okazji i kupuje od wędrowca Dulcamary rzekomy miłosny eliksir. Po 24 godzinach napój ten ma sprawić, że Adina odda mu swe serce. Nemorino po spożyciu miłosnego napoju, wesoły i pewny swego, nie zwraca uwagi na Adinę. Czeka aż eliksir zacznie działać. Tymczasem Adina zgadza się pojąć niezwłocznie sierżanta Belcore za męża. Nemorino, postanawia więc spożyć jeszcze jedną butelkę miłosnego napoju, licząc na zwiększenie swych szans. By sfinansować zakup kolejnej porcji miłosnego specyfiku, Nemorino wstąpuje do wojska. Tymczasem umiera jego wój zostawiając mu w spadku spory majątek. Nemorino, za sprawą spadku, stał się obiektem zainteresowania wielu kobiet. Ten, nie wiedząc jednak o fortunie, upatruje swego powodzenia u płci pięknej w potędze miłosnego napoju. Zazdrosna Adina wykupuje Nemorina z wojska i wyznaje mu miłość, unieważniając tym samym zaręczyny z sierżantem. Nemorino i cała wioska mają dowód na skuteczne działanie miłosnego napoju, wędrowiec Dulcamara sprzedaje go w sporej ilości.

Tylko on wie, że ten napój to dionizjak z Bordeaux. Mimo to dowodzi, że ów napój przynosi nie tylko miłość ukochanej, ale i bogactwo biednym. Leczy chorych z zakażenia i z urojenia. Kobiety przemienia w anioły, choćby były w wieku biblijnym. Przeciwdziała starości i niedołężności. Przywraca głuchym słuch, a niewidomym wzrok. Kładzie do łóżka dziewczęta, które nie mają co robić w bezsenną noc. Zazdrosne żony koi twardym snem, choćby mąż był w podróży. Czyż nie takie działanie w rzeczywostości ma Boski, winny napój ?

Miłosny napój to bodaj jedyna opera, w której wino gra jedną z głównych ról. Często w wersji koncertowej słuchamy arii Nemorina Una furtiva lacrima. Oczywiście, najpiękniej wykonywał ją Luciano Pavarotti. Zapraszam do wysłuchania tej pięknej arii, z lampką miłosnego napoju w ręku...