Wszyscy chcemy kupować towary - w szczególności wina - najwyższej jakości na jaką nas stać. Jednak jakości wina nie da się zmierzyć, czy obiektywnie ocenić. Najczęściej jakość wina jest oceniana na podstawie rankingów i nagród jakie poszczególne wina uzyskały w konkursach winiarskich. A oceniający degustatorzy mają swoje preferencje i zdania na temat ważkości i znaczenia odmiany winogron z których wino tłoczono, siedliska, technologicznej poprawności procesu winifikacji, potencjału dojrzewania itd. w ocenie jakości. Opis wina często jest zestawem terminów, które nie są jednoznaczne. Czasami jest to zlepek dziwacznych przymiotników i neologizmów nie odzwierciedlających cech organoleptycznych wina. Krytyk winiarski opisuje swoje odczucia a nie samo wino, któż zagwarantuje, że te odczucia są zbieżne z naszymi ? Cóż konsumentowi stojącemu przed półką sklepową z rankingu i niezrozumiałego opisu, skoro nabędzie wino zupełnie nie pasujące do okoliczności czy potraw z jakimi wino będzie spożywane? Jakość wina, wyrażana rankingami, nagrodami i poetyckim lub grafomańskim opisem może i winna być brana pod uwagę, jeśli konsument zawęzi poszukiwania do win określonego stylu. Ale cóż to jest STYL WINA ?
Styl wina to zestaw charakterystycznych cech, tworzących osobowość wina. Styl wina to kompleks doznań zmysłowych towarzyszących jego degustacji, odnoszących się do wyglądu, aromatu i smaku wina. Umieszczenie wina w ustalonych ramach stylistycznych pozwala osobom nie posiadającym specjalistycznej wiedzy winiarskiej (kraje, apelacje, producenci, szczepy, metody winifikacji, warunki dojrzewania itd.) na decyzję co do doboru win, ponieważ styl pozwala umiejscowić je w palecie doznań aromatyczno-smakowych.
Każde wino zawdzięcza swoje walory organoleptyczne substancjom, które pochodzą z gron, z których wytłoczono wino, z procesu fermentacji (alkoholowej i ewentualnie jabłkowo-mlekowej) oraz procesu dojrzewania (starzenia). Jedne z tych substancji wpływają na aromat, inne na doznania smakowe, a jeszcze inne na strukturę wina.
Substancje zapachowe są lotnymi cząsteczkami chemicznymi, które docierają do organu powonienia i tam są przetwarzane na impulsy neuronowe, tworząc w mózgu konsumenta doznania aromatyczne. Zestaw aromatów w danym winie (np. aromaty owoców, kwiatów, przypraw, warzyw itd.) tworzą jego bukiet. Równie istotnym aspektem profilu zapachowego wina jest intensywność aromatów. Jedne z win mogą popisać się eksplozją aromatów, w innych trzeba "wyławiać" subtelne nuty zapachowe. Często rozróżnia się także aromaty win w zależności od stopnia ich rozwoju. Ten z kolei jest efektem wieku wina i sposobu jego przechowywania (dojrzewania). Ze wszystkich wrażeń zmysłowych właśnie bukiet jest najważniejszy dla winomanów.
Smak wina oceniany jest poprzez doznania odbierane przez kubki smakowe znajdujące się głównie na języku. Są to receptory wrażliwe na słodkie, kwaśne, gorzkie i słone substancje chemiczne zawarte w potrawach. Bodźce te, w postaci neuronowej reprezentacji, są interpretowane przez mózg osoby degustującej. Połączenie doznań smakowych z aromatami daje możliwość pełnej oceny sensorycznej. Podczas degustacji wino znajdujące się w jamie ustnej uwalnia lotne substancje aromatyczne, które wewnętrznymi kanałami jamy ustnej docierają do ośrodka zmysłu powonienia. Połączenie bodźców, ich wspólna interpretacja przez wyspecjalizowane ośrodki mózgu, pozwala winomanom na pełne odczuwanie smaku. Zaś pamięć takich doznań umożliwia skojarzenia z profilami smakowo-aromatycznymi innych potraw, a dalej na opis wina przez wskazanie takich skojarzeń (np. czarna porzeczka, konfitury, suszone owoce itp.).
Wino to płyn o skomplikowanym składzie chemicznym (kilkaset substancji w sensie chemicznym). Ale głównymi jego składnikami są woda (80-90%), alkohol (8-15%), glicerol (0,5-1%), kwas winowy i inne kwasy (0,5-1,5%), cukier (0,1-2%) oraz garbniki i barwniki (0,05-0,4%). Te substancje odpowiadają za strukturę wina, która jest nośnikiem walorów smakowych i aromatycznych. Degustując wino wyczuwamy alkohol, cukier, kwas i taniny, a  ich interakcja w jamie ustnej pozwala na wrażenia mniej lub bardziej słodkiego, mniej lub bardziej kwasowego, mniej lub bardziej tanicznego i mniej lub bardziej mocnego trunku. Wypadkowa bodźców generowanych przez składniki strukturalne, proporcje pomiędzy nimi, tworzą wrażenia głębi/płaskości, ciężkości/lekkości czy gładkości/szorstkości sfermentowanego soku gronowego.
Każde z win charakteryzuje się własną kombinacją substancji zapachowych, tworzących profil aromatyczny. Własną kombinacją substancji strukturalnych, tworzących ciężar, teksturę, wytrawność, głębię i inne aspekty ciała wina. Degustując wino, obserwując barwę (suknię), rozpoznając aromaty (bukiet), odczuwając w ustach jego teksturę, ciężar i głębię (ciało) stajemy twarzą w twarz ze stylem wina.

Umiejscowienie wina w ustalonych ramach stylistycznych prawdopodobnie ułatwiłoby podejmowanie właściwych decyzji przy zakupach w sklepach winarskich czy przy zamawianiu win do posiłku w restauracji. W następnych artykułach na łamach tego portalu zdefiniujemy i opiszemy najważniejsze style, podamy reprezentatywne przykłady win i propozycje łączenia ich z potrawami.